Canarische bananen

Canarische bananen met keurmerk etiket

Bananen van de Canarische Eilanden, veelzijdig en gezond

De Canarische banaan dankt zijn specifieke kenmerken aan zijn productiegebied, de Canarische Eilanden.  Het bergachtige reliëf en het gevarieerde klimaat van de eilanden, met zachte en gelijkmatige temperaturen, hebben de productie van een uniek product, de Canarische banaan, mogelijk gemaakt.

Anderzijds hebben de voor de bananenteelt vereiste bodemomstandigheden in de loop van de geschiedenis een grote inspanning van de Canarische landbouwers gevergd, aangezien voor de teelt ervan terrassen moesten worden aangelegd op plaatsen waar zich alleen vulkanische rotsen bevonden.

De bananenplantages op de Canarische Eilanden zijn over het algemeen klein en gelegen in gebieden met een ruig terrein, waardoor mechanisatie moeilijk is. In totaal zijn ongeveer 8.200 landbouwers verantwoordelijk voor deze kleinschalige productie, in een regio waar meer dan 80% van de bedrijven minder dan één hectare groot is.

Variëteit en uiterlijk

De banaan van de Canarische eilanden behoort tot de variëteit Cavendish van het geslacht Musa (AAA) spp. waaraan de banaan zijn identiteit ontleent. Het is een climacterische vrucht, waarvan de kenmerken rechtstreeks verband houden met de mate van rijpheid.

De kleur varieert van groen bij de oogst tot intens geel bij de consumptie, terwijl de kleur van het vruchtvlees varieert van roomwit tot geel.

De spikkels op de schil van de “Plátano de Canarias” zijn echter een teken van identiteit geworden en een van de manieren waarop wij deze banaan herkennen.

Zijn vorm is langwerpig, met een duidelijke kromming en kleine afmetingen, tot 14 cm lang en 27 mm dik.

De smaak is intens zoet. Zijn karakteristieke en ongeëvenaarde zoetheid is het resultaat van zijn hoge suikergehalte, dat bij volle rijpheid twintig procent van zijn gewicht bereikt, waardoor het een zeer energiek en licht verteerbaar voedingsmiddel is. Dit suikergehalte wordt gekenmerkt door een hoger gehalte aan oplosbare suiker en een lager zetmeelgehalte. Ze zijn ook rijk aan kalium en fosfor.

De textuur is licht bijtvast, zacht en glad tegelijk, sappig en compact.

Canarische bananen zijn zeer voedzaam en goed voor de gezondheid, want ze bevatten vitaminen, mineralen, vezels en antioxidanten die bijdragen tot het fysieke en mentale welzijn. Ze zijn ook een natuurlijke bron van energie die helpt de sportprestaties te verbeteren en vermoeidheid te voorkomen.

Bananen productie op de Canarische eilanden

De commerciële productie van Canarische bananen bedroeg in 2021 meer dan 409 miljoen kilogram, een cijfer dat is beperkt door productieverliezen als gevolg van de stormen, rukwinden en de uitbarsting van de vulkaan Cumbre Vieja op het eiland La Palma in het laatste kwartaal van 2021. Daardoor liep het productieverlies op tot meer dan 25 miljoen kilogram.

Met dit verkoopvolume bereikte de omzet van de productiesector op de Canarische Eilanden vorig jaar 396 miljoen euro, waardoor de activiteit van de 12.000 banen die de sector op de eilanden exploiteert, kon worden gehandhaafd. Het eiland Tenerife nam 45% van de productie voor zijn rekening, La Palma 32% en Gran Canaria 20%, naast de productie op La Gomera, El Hierro, Fuerteventura en Lanzarote, waar meer dan acht miljoen kilo werd afgezet.

Ondanks de moeilijkheden heeft de Plátano de Canarias een marktaandeel in volume behouden van 56,8% (3,2% minder dan in 2020) en zijn bijdrage tot 70,1% van de totale inkomsten verkregen door de distributie van bananen.

Zo heeft de verkoop van Canarische bananen in 2021 meer dan 495 miljoen euro bijgedragen aan de distributiesector, na aftrek van de inkomsten van de sector. In totaal was de Canarische bananenmarkt goed voor een omzet van meer dan 890 miljoen euro in Spanje.

Welke eigenschappen heeft de Canarische banaan?

De Canarische banaan heeft de volgende eigenschappen:

  • is rijk aan kalium, een mineraal dat helpt de bloeddruk te reguleren, spierkrampen te voorkomen en de waterhuishouding van het lichaam in stand te houden.
  • bevat vitamine B6, die de normale werking van het zenuwstelsel, het immuunsysteem en de psychologische toestand bevordert. Het helpt ook bij de vorming van rode bloedcellen en de eiwitsynthese.
  • bevat vitamine C, dat bijdraagt aan de vorming van collageen, ijzeropname, bescherming van cellen tegen oxidatieve schade en de normale werking van het immuunsysteem.
  • bevat foliumzuur, dat betrokken is bij de celdeling, de ontwikkeling van de foetus en het voorkomen van neurale defecten. Het helpt ook het risico op bloedarmoede en hart- en vaatziekten te verminderen.
  • levert magnesium, dat betrokken is bij de energiestofwisseling, de eiwitsynthese, de spierfunctie en de overdracht van zenuwimpulsen. Het helpt ook om botten en tanden in goede conditie te houden.
  • levert calcium, dat essentieel is voor de gezondheid van botten en tanden, voor de bloedstolling en voor een normale werking van spieren en zenuwen.
  • bevat fosfor, dat deel uitmaakt van botten en tanden, DNA en ATP. Het is ook betrokken bij het zuur-base evenwicht en het zuurstoftransport.
  • levert ijzer, dat nodig is voor het zuurstoftransport in het bloed, voor de vorming van hemoglobine en myoglobine en voor de normale werking van het immuunsysteem.
  • bevat vezels, die de darmtransit verbeteren, constipatie en diarree voorkomen, de bloedsuikerspiegel reguleren en de eetlust en het gewicht helpen beheersen.
  • bevat antioxidanten, zoals polyfenolen en carotenoïden, die de cellen beschermen tegen oxidatieve stress veroorzaakt door vrije radicalen. Deze stoffen kunnen celveroudering en sommige chronische ziekten voorkomen of vertragen.

Wat zijn de gezondheidsvoordelen van Canarische bananen?

Regelmatige consumptie van Canarische bananen kan de volgende gezondheidsvoordelen hebben:

  • Het geeft snelle en permanente energie, waardoor het ideaal is voor kinderen, atleten, mensen met vermoeidheid of stress, of zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven.
  • Het helpt de stemming te reguleren en depressie te bestrijden, dankzij het tryptofaan dat het bevat. Dit aminozuur wordt omgezet in serotonine, een neurotransmitter die het emotionele welzijn beïnvloedt.
  • Voorkomt of verlicht ochtendmisselijkheid en braken, vooral tijdens de zwangerschap, dankzij het gehalte aan vitamine B6 en foliumzuur, die ook misvormingen bij de foetus voorkomen.
  • Het beschermt de maag en voorkomt maagzweren, dankzij de zuurremmende werking en het vermogen om het maagslijmvlies te beschermen.
  • Verbetert de cardiovasculaire gezondheid, dankzij het gehalte aan kalium, magnesium en vezels, die het cholesterolgehalte en de bloeddruk helpen verlagen en de vorming van bloedstolsels voorkomen.
  • Versterkt het immuunsysteem dankzij het gehalte aan vitamine C en antioxidanten, die infecties en vrije radicalen helpen bestrijden.
  • Voorkomt of verlicht spierkrampen dankzij het gehalte aan kalium en magnesium, die het verlies van elektrolyten door zweten voorkomen en het samentrekken en ontspannen van de spieren bevorderen.
  • Verbetert de gezondheid van botten en tanden dankzij het gehalte aan calcium, fosfor en magnesium, die bijdragen tot het behoud van de structuur en dichtheid van botten en tanden.
  • Voorkomt of behandelt bloedarmoede dankzij het gehalte aan ijzer en foliumzuur, die de productie van hemoglobine en rode bloedcellen stimuleren.
  • Reguleert de darmtransit dankzij de vezels die de stoelgang vergemakkelijken en constipatie en diarree voorkomen.
  • Controleert de eetlust en het gewicht, dankzij de vezels en de natuurlijke suikers, die zorgen voor een verzadigd gevoel en pieken in de bloedsuikerspiegel voorkomen.

Hoe en wanneer Canarische bananen consumeren?

De Canarische banaan kan op verschillende manieren worden gegeten, afhankelijk van de gelegenheid. Het meest gebruikelijk is om hem rauw te eten, geschild en in zijn geheel of in stukken gesneden. Hij kan ook worden toegevoegd aan salades, smoothies, yoghurt of ontbijtgranen.

Een andere manier is gekookt of gebakken, in de magnetron, gefrituurd of geroosterd. Een Canarische banaan kan worden bereid als dessert, vergezeld van chocolade, honing of room; of als garnering, samen met vlees of vis. Er kunnen ook meer uitgebreide gerechten met Canarische bananen worden gemaakt, zoals pannenkoeken, cakes, muffins of ijs.

De Canarische banaan kan op elk moment van de dag worden gegeten, maar wordt vooral aanbevolen in de ochtend of vóór het sporten, om te profiteren van de energie die hij bevat. Ook als tussendoortje of als middagsnack is deze banaan ideaal.

Wat is het verschil tussen de Canarische banaan (de “plátano”) en een gewone banaan?

De Canarische banaan en de normale banaan zijn twee verschillende soorten bananen die verschillen van oorsprong, grootte, smaak en eigenschappen. De Canarische banaan wordt uitsluitend op de eilanden van de archipel geteeld en maakt deel uit van de Canarische keuken, terwijl de gewone banaan afkomstig is uit tropische landen zoals Colombia of Ecuador.

De Canarische banaan is kleiner en dikker dan de gewone banaan, heeft een dunnere en gelere schil met zwarte vlekken wanneer hij rijp is. Zijn vruchtvlees is zachter en zoeter dan dat van de gewone banaan, die steviger en rijker aan zetmeel is. De Canarische banaan onderscheidt zich door zijn intense en uitgesproken smaakprofiel.

De Canarische banaan bevat meer vitamines (A, C en B6) en mineralen (kalium, magnesium en fosfor) dan de normale banaan. Hij heeft ook meer vezels en antioxidanten. De gewone banaan bevat meer calorieën en koolhydraten dan de Canarische banaan.

De Canarische banaan heeft een door de Europese Unie erkende gedifferentieerde kwaliteit met het BGA-zegel (beschermde geografische aanduiding), dat de oorsprong en de organoleptische kenmerken garandeert, maar heeft geen specifiek kwaliteitslabel.

Enkele tips om extra te genieten van een Canarische banaan

Met dit traditioneel ingrediënt van de gastronomie van Tenerife kunnen vele heerlijke en gemakkelijk te bereiden desserts worden gemaakt.

Hier volgen enkele ideeën:

  • Bananenpannenkoeken: bereiden met rijpe bananen, eieren, suiker en bloem. Bakken in een pan met olie en opdienen met honing, room of chocolade.
  • Cake met banaan en ahornsiroop: gemaakt met een bodem van bladerdeeg, gesneden bananen, gesneden amandelen en ahornsiroop. Bak tot het bladerdeeg goudbruin en knapperig is.
  • Bananenvla: gemaakt met bananen, eieren, melk, suiker en vloeibare karamel. Samen opkloppen en in een vorm gieten. Bakken au bain-marie in de oven of snelkookpan.
  • Brownie met bananen en zaden: gemaakt met rijpe bananen, eieren, bloem, cacao, suiker, kokosolie, sesam- en maanzaad. Meng door elkaar en giet in een ingevet blik. Bak tot de binnenkant gaar is en de buitenkant sappig.
  • Bananen- en chocoladetaart: gemaakt met rijpe bananen, eieren, suiker, zonnebloemolie, bloem, bakpoeder, gehakte pure chocolade en boter. Klop alles samen behalve de chocolade en de boter en giet het in een ingevette kroonvorm. Bak tot het luchtig is. Haal uit de vorm en bestrijk met de gesmolten chocolade en boter.
  • Gebakken bananen met chocoladesaus: gemaakt met grof gehakte bananen, bloem, bier, gist, frituurolie, pure chocolade en slagroom. Met de bloem, het bier en de gist wordt een beslag gemaakt en de stukjes banaan worden in het beslag gestopt. Bak ze in ruim hete olie goudbruin en knapperig. Laat ze uitlekken op absorberend papier. Maak een saus met de gesmolten chocolade en room au bain-marie of in de magnetron. Serveer de gebakken bananen met de chocoladesaus erop of ernaast.
  • Soufflé van bananen en chocoladechips: gemaakt met rijpe bananen, eieren, bruine suiker, bloem, bakpoeder, gesmolten boter, chocoladechips en poedersuiker. Klop alles samen behalve de chocolade chips en poedersuiker en giet het in ingevette individuele vormen. Strooi de chocoladeschilfers erover en bak ze tot ze gepoft en goudbruin zijn. Strooi de poedersuiker erover en serveer warm of heet.
  • Een wijn gemaakt van Canarische bananen is ook zalig!

Bezoeken van een bananenplantage en twee bodegas

Als u geïnteresseerd bent in het bezoeken van een bananenplantage tijdens uw verblijf op Tenerife, zijn hier een aantal belangrijke tips voor uw bezoek. Een bezoek kan daarom zeer de moeite waard zijn. Zoals bij elk bezoek aan een werkende boerderij, is het belangrijk om respect te tonen voor de eigenaars en het personeel van de plantage.

Het dragen van comfortabele kleding en schoenen wordt aangeraden bij elk bezoek. 

Ten eerste is het aan te raden om vooraf te reserveren, aangezien sommige plantages niet open zijn voor het publiek of beperkte bezoektijden hebben. Daarnaast is het goed om te weten dat de meeste plantages alleen groep-tours aanbieden, dus individuele reizigers moeten zich wellicht bij een groep aansluiten. De tours worden meestal gegeven in het Spaans en Engels, dus het kan handig zijn om vooraf te informeren welke talen beschikbaar zijn. Tijdens de tour wordt u meegenomen door de velden en krijgt u informatie over het groeiproces, de geschiedenis en de economische belang van bananen op Tenerife.  

Begeleid bezoek met gids

Een rondleiding met gids door een typisch Canarische bananenplantage en twee van de beste wijnkelders van Tenerife. Beide bezoeken omvatten proeverijen van wijn en hapjes, en daarna kun je deelnemen aan een traditionele lokale lunch. De taal van de gids is Spaans, Engels of Duits.

Bananenplantage

De dag begint met een bezoek aan de bananenplantage Finca Las Margaritas. Daar kom je meer te weten over de bananenteelt op de Canarische eilanden en leer je hoe gofio te maken. Je krijgt ook de gelegenheid om typische producten, gemaakt met lokale ingrediënten, te proeven. Daarna breng je een bezoek aan twee van de beste wijnkelders van Tenerife.

Je krijgt een rondleiding door het wijnhuis en komt alles te weten over het produceren van wijn.

Terwijl je hier bent kun je ook genieten van een proeverij van wijn en spijs. Bij de laatste stop van de tocht geniet je van een authentieke en heerlijke Canarische lunch, waarbij je het prachtige landschap in de omgeving kunt bewonderen. Aan het einde van de tour word je weer teruggebracht naar het vertrekpunt.

Bekijk hier de details van deze tour.

Let op:

vanwege het oogstseizoen wordt het bezoek aan een van de wijnmakerijen tot oktober vervangen door een bezoek aan een aloë vera- en een kwekerij van fruit.

Nu ook rode Canarische bananen

rode Canarische bananen

De rode kleur van deze bananen is te danken aan hun gehalte aan het anti-oxidant caroteen, vooral bètacaroteen, dat in het lichaam in vitamine A wordt omgezet. Hoe donkerder ze zijn, hoe meer bètacaroteen en vitamine C ze bevatten. Dit is het belangrijkste verschil met de traditionele gele banaan. De rest van de kenmerken zijn zeer vergelijkbaar:

ze zijn rijk aan vezels, kalium, magnesium en vitamine B6. Deze voedingsstoffen zijn essentieel voor een gezond immuunsysteem.

Eén kleine rode banaan levert 9% en 28% van de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid voor respectievelijk vitamine C en B6.

In tegenstelling tot wat men zou kunnen denken, is de rode kleur van deze banaan geen product van genetische manipulatie, maar volkomen natuurlijk. De rode kleur heeft hij te danken aan zijn DNA (het genotype is AAA), dat op geen enkele manier is gewijzigd.

Geschiedenis van de rode banaan


Het was in 1982 dat het Instituut voor Landbouwkundig Onderzoek van de Canarische Eilanden de banaan op de archipel introduceerde. Víctor Galán Saúco, onderzoeker bij het Instituut voor Landbouwkundig Onderzoek van de Canarische Eilanden (ICIA), bracht enkele exemplaren mee van het Caribische eiland Martinique, waar de banaan veel wordt gegeten, zoals in diverse Latijns-Amerikaanse landen.

Enkele jaren na de introductie zijn enkele proefprojecten gestart bij verschillende meewerkende boerenbedrijven, maar pas de laatste jaren begon de teelt op de Canarische Eilanden aan belang te winnen. Als gevolg daarvan heeft de productie de afgelopen vijf jaar een hoge vlucht genomen.

De rode banaan is nu een alternatief gewas voor de Canarische Eilanden. Vooral omdat zijn productiecyclus langer is (planten-oogsten en ook tussen opeenvolgende oogsten) voor warme gebieden in het zuiden van de eilanden en ook voor de teelt onder glas in noordelijke gebieden.

Productie rode bananen

In 2022 werden er 50.000 kilo geoogst, wat een omzet van 100.000 euro betekent. In 2023 is de prognose 200.000 kilo.

Velen zetten in op deze nieuwe teelt, onder meer vanwege de winstgevendheid ervan. Een kilo rode bananen kan gemiddeld een euro duurder zijn dan een kilo gele bananen. Het mooie is dat deze teelt geen extra arbeid vergt ten opzichte van de standaard Canarische bananenteelt. Hij wordt op dezelfde manier gezaaid, op dezelfde manier geïrrigeerd en de gewasbescherming is hetzelfde. Dit maakt het een aantrekkelijke en haalbare keuze om over te stappen op de productie van rode bananen.

Gastronomie met rode bananen

Drie koks en banketbakkers werd gevraagd recepten te creëren met de rode banaan als hoofdingrediënt.

Het product viel op vanwege de veelzijdigheid. In vergelijking met de gele banaan, die doorgaans zoeter is, heeft deze “onbekende banaan” een meer “deegachtige” smaak – iets wat door koks als positief wordt ervaren bij het bereiden van gerechten. De textuur van deze banaan is steviger dan die van de gele variant, waardoor hij minder makkelijk uit elkaar valt tijdens het koken. Dit heeft geresulteerd in een breed scala aan gerechten, van rode tonijn met rode banaan tot ijs en broodjes. De veelzijdigheid van deze banaan heeft de drie koks zeker weten te bekoren.

De prijs van Canarische bananen daalt met meer dan 35%

Het jaar 2022 is afgesloten met een daling van meer dan 35% van de consumentenprijs van Canarische banaan. Volgens de Asociación de Organización de Productores de Plátano de Canarias (Asprocan) is de gemiddelde detailhandelsprijs van bananen sinds augustus 2022, de hoogste piek (3,29 euro/kilo gemiddelde prijs op het vasteland), gedaald en bereikt momenteel zijn laagste punt. Meer bepaald bedraagt de kiloprijs voor de consument momenteel gemiddeld 2,05 euro. Een daling van 18% ten opzichte van de prijs in dezelfde maand in 2022.

Het productieverlies van meer dan 70 miljoen kilo als gevolg van de vulkaanuitbarsting op La Palma in 2021 zette de bananenmarkt een groot deel van 2022 onder druk.

Echter, door hogere temperaturen in het laatste kwartaal van 2022 is er een deel van de verloren productie hersteld, wat heeft geleid tot een snelle en aanzienlijke prijsdaling.

Conclusie

De Canarische banaan is een unieke en gezonde vrucht die op vele manieren en op elk moment van het jaar kan worden gegeten. De consumptie ervan biedt talrijke voordelen voor de gezondheid, zoals verbetering van de energie, het humeur, de spijsvertering, de bloeddruk, het immuunsysteem, het hart- en vaatstelsel, de spieren, de beenderen en het gebit.

Bovendien heeft de Canarische banaan een onmiskenbare smaak en aroma waardoor hij zich onderscheidt van andere bananensoorten. Om al deze redenen is de Canarische banaan een voedingsmiddel dat niet mag ontbreken in een evenwichtige en gevarieerde voeding.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *